Đổi mới tổ chức bầu cử trong bối cảnh chuyển đổi số

Trong bối cảnh chuyển đổi số quốc gia, Quảng Ninh đã đẩy mạnh ứng dụng công nghệ vào công tác bầu cử theo hướng chặt chẽ, minh bạch, đúng luật, thuận tiện cho cử tri và đại biểu. Việc chuẩn hóa dữ liệu, quy trình nghiệp vụ gắn với xây dựng chính quyền số, xã hội số góp phần nâng cao hiệu quả tổ chức; tạo nền tảng cho một kỳ bầu cử công khai, hiện đại.

Số hoá tuyên truyền pháp luật bầu cử đến cử tri

Chuẩn bị cho cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026-2031, Quảng Ninh xác định công tác tuyên truyền, phổ biến pháp luật về bầu cử là nhiệm vụ trọng tâm. Bên cạnh các hình thức truyền thống, tỉnh đổi mới mạnh mẽ phương thức truyền thông theo hướng số hóa, phù hợp với xu thế tiếp nhận thông tin trong môi trường số.

Với yêu cầu các quy định, quy trình phải được phổ biến kịp thời, dễ hiểu, dễ tiếp cận, Sở Tư pháp xác định số hóa là một khâu quan trọng nhằm hỗ trợ pháp lý, tạo thuận lợi cho cử tri. Theo ông Vũ Viết Quỳnh, Trưởng Phòng Tổng hợp và Phổ biến, giáo dục pháp luật (Sở Tư pháp), đơn vị đã xây dựng sách điện tử tương tác dạng hỏi - đáp (https://stp.qni.vn/audio_hdbc2026/); giúp tra cứu nhanh các nội dung thiết yếu về quyền, nghĩa vụ cử tri, trình tự, thủ tục bầu cử. Cùng với đó, các tài liệu âm thanh (https://stp.qni.vn/hdbc2026/) và infographic trực quan, rút gọn những nội dung pháp luật “khó, khô” thành thông tin dễ nhớ, dễ hiểu, thuận tiện cho công tác tuyên truyền ở cơ sở. Các tài liệu đều được tích hợp mã QR, cho phép người dân truy cập tức thời trên thiết bị di động.

Nhiều địa phương trong tỉnh đã chủ động ứng dụng công nghệ để tăng hiệu quả truyền thông bầu cử. Phường Tuần Châu chủ động ứng dụng trợ lý AI trong sản xuất video clip tuyên truyền. Ông Nguyễn Huy Bình, Phó Chủ tịch HĐND phường Tuần Châu, chia sẻ: Xác định chuyển đổi số là khâu đột phá, phường đã chỉ đạo tận dụng lợi thế công nghệ AI để hiện đại hóa phương thức tuyên truyền, giúp các quy định pháp luật về bầu cử không còn nặng tính văn bản mà trở nên sinh động, dễ tiếp nhận. Trên trang fanpage Facebook Phường Tuần Châu, chuyên mục “Hỏi - đáp về bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026-2031” ứng dụng trợ lý AI được xây dựng theo hướng ngắn gọn, trực quan, dễ theo dõi; đồng thời tiết kiệm thời gian, nguồn lực và thu hút sự quan tâm của người dân, nhất là giới trẻ.

Tại khu Diêm Thủy (phường Cẩm Phả) hiện có gần 700 hộ dân với khoảng 1.600 cử tri. Trên cơ sở hướng dẫn của Ủy ban bầu cử, khu phố đã phối hợp rà soát, cập nhật chính xác danh sách cử tri. Theo ông Lại Văn Long, Bí thư Chi bộ, Trưởng khu Diêm Thủy, thay vì đến từng hộ gia đình để thông báo như trước đây, cán bộ khu phố sử dụng nhóm Zalo làm kênh truyền thông trực tiếp tới cử tri. Lịch rà soát, địa điểm niêm yết danh sách, yêu cầu kiểm tra thông tin được thông báo kịp thời, giúp giảm áp lực cho lực lượng cơ sở, rút ngắn thời gian, hạn chế bỏ sót và tăng tính chính xác. Khi phát hiện sai lệch, cử tri có thể phản hồi sớm để điều chỉnh, bảo đảm quyền và nghĩa vụ bầu cử của từng người.

Nền tảng cho một kỳ bầu cử minh bạch, hiện đại

Một trong những điểm mới nổi bật trong nhiệm kỳ này là việc ứng dụng VNeID để rà soát danh sách cử tri. Trước đây, công tác rà soát được cán bộ thôn, tổ dân phố đến từng gia đình để điều tra, lập danh sách nhưng nay việc làm này được thực hiện hoàn toàn trên Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư đảm bảo nhanh gọn, thuận tiện.

Công an tỉnh Quảng Ninh đã chủ động triển khai phần mềm Quản lý cử tri. Phần mềm được xây dựng trên cơ sở khai thác hiệu quả Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư; giúp cập nhật, đối chiếu, xác thực thông tin cử tri nhanh chóng, chính xác. Phần mềm được triển khai đồng bộ tới 54/54 Công an cấp xã và vận hành chính thức từ ngày 27/12/2025; gắn với yêu cầu bảo đảm an toàn, an ninh thông tin và quyền riêng tư của công dân.

Tại cơ sở, Công an phường Vàng Danh đã chủ động tham mưu xây dựng kế hoạch lập danh sách cử tri phục vụ bầu cử. Các thông tin được quản lý khoa học; góp phần hạn chế các sai sót. Sau khi UBND phường xác định khu vực bỏ phiếu, Công an phường cập nhật 35 khu vực bỏ phiếu lên hệ thống, đồng thời phân chia cử tri theo từng khu vực để bàn giao danh sách cho UBND phường phê duyệt và niêm yết theo quy định.

Song song với các giải pháp trên, hệ thống quản lý thông tin bầu cử trên Mạng truyền số liệu chuyên dùng được triển khai tới Ủy ban bầu cử các cấp. Hệ thống này hỗ trợ quản lý hồ sơ người ứng cử, theo dõi công tác hiệp thương, phân bổ ứng viên, nhập và tổng hợp kết quả bầu cử, xuất báo cáo theo từng giai đoạn, góp phần nâng cao hiệu quả chỉ đạo, điều hành và giám sát.

Link gốc: Đổi mới tổ chức bầu cử trong bối cảnh chuyển đổi số

Nguồn: Nguyễn Hoa - Báo Quảng Ninh