Tinh gọn để nâng cao chất lượng chăm sóc sức khỏe nhân dân

Năm 2025, Quảng Ninh là địa phương đầu tiên trong cả nước triển khai cơ cấu lại hệ thống y tế theo mô hình chính quyền địa phương 2 cấp (chỉ còn tuyến tỉnh và cấp xã, bỏ cấp trung gian), hướng tới mục tiêu tái cấu trúc toàn diện hệ thống y tế, bảo đảm bộ máy tinh gọn, quản lý hiện đại, phục vụ người dân tốt hơn. Qua đó, giúp mọi người dân được chăm sóc sức khỏe kịp thời, công bằng, chất lượng ngay từ cơ sở theo đúng tinh thần Nghị quyết số 72-NQ/TW của Bộ Chính trị về tiếp tục đổi mới, hoàn thiện và nâng cao hiệu quả hoạt động của hệ thống y tế trong tình hình mới, cũng như Nghị quyết Đại hội Đảng bộ tỉnh lần thứ XVI.

Tinh gọn bộ máy, xóa trung gian, nâng hiệu quả quản lý y tế

Từ ngày 1/11/2025, toàn tỉnh sắp xếp 13 trung tâm y tế thành 5 bệnh viện đa khoa khu vực, dừng hoạt động 3 trung tâm y tế; từ 171 trạm y tế và 2 phân trạm giảm còn 55 trạm y tế và 92 điểm trạm.

Sau sắp xếp, hệ thống y tế giảm 128 đầu mối, gồm 27 trụ sở trạm y tế, 9 giám đốc bệnh viện - trung tâm, 116 trạm trưởng, 30 trưởng phòng và 28 trưởng khoa chuyên môn, qua đó nâng cao hiệu quả quản lý và sử dụng nguồn lực.

Cơ cấu mới giúp Sở Y tế quản lý trực tiếp đến tận trạm y tế xã, phường, không còn tầng trung gian hành chính, đúng tinh thần mô hình chính quyền địa phương 2 cấp. Đây là bước đi chiến lược của Quảng Ninh, thể hiện quyết tâm xây dựng ngành Y tế chuyên nghiệp, hiện đại, tinh gọn, phục vụ tận gốc cộng đồng, hướng tới mục tiêu nâng cao chất lượng bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe nhân dân.

Ghi nhận tại Trạm Y tế phường Quảng Yên, sau sắp xếp, bao gồm 1 trạm chính và 1 điểm trạm, với 23 nhân lực y tế, trong đó có tới 5 bác sĩ. Mọi công tác y tế tiếp tục được triển khai tích cực, hiệu quả, không để gián đoạn bất cứ dịch vụ y tế nào đối với người dân. Trong năm 2026, trạm đặt mục tiêu tiếp tục đẩy mạnh hơn nữa công tác khám và điều trị các bệnh mãn tính không lây cho bệnh nhân ngay từ cơ sở, qua đó giúp người bệnh có thể dễ dàng tiếp cận các dịch vụ y tế, cũng như hỗ trợ giảm tải cho tuyến trên.

Bà Bùi Thị Liệu (phường Quảng Yên) phấn khởi chia sẻ: Từ khi trạm y tế được tăng thêm bác sĩ, chúng tôi đến khám bệnh thuận tiện hơn nhiều. Những bệnh mạn tính như huyết áp, tiểu đường, tới đây sẽ được theo dõi ngay tại địa phương, không phải lên tuyến trên nữa, đỡ tốn kém mà cũng yên tâm hơn.

Bác sĩ CKI Vũ Ngọc Loan, Giám đốc Trạm Y tế phường Quảng Yên, cho biết: Sau sắp xếp, nhân lực được tăng cường rõ rệt, đặc biệt là đội ngũ bác sĩ. Nhờ đó, trạm không chỉ làm tốt công tác dự phòng, mà còn đẩy mạnh hoạt động khám, điều trị bệnh mạn tính tại cơ sở, giúp người dân được chăm sóc sức khỏe liên tục, toàn diện hơn.

Việc điều chuyển nhân lực dự phòng về tuyến cơ sở đã giúp tỷ lệ bác sĩ tại trạm y tế đạt 4-6 bác sĩ/trạm, về đích sớm hơn 2 năm so với mục tiêu trung bình toàn quốc, bảo đảm trạm y tế đủ năng lực khám, chữa bệnh ban đầu, quản lý sức khỏe người dân và triển khai các chương trình y tế cộng đồng.

Tại Trạm Y tế phường Móng Cái 2, gồm 1 trạm chính và 1 điểm trạm, với 22 nhân lực y tế, trong đó có 3 bác sĩ chính quy, 1 bác sĩ CKI. Đối với người dân tại một phường biên giới xa xôi, sự thay đổi này trong công tác y tế khiến họ phấn khởi và yên tâm hơn nhiều.

Ông Hoàng Văn Khái (phường Móng Cái 2) chia sẻ: Ở khu vực biên giới, trước đây chúng tôi đi khám bệnh cũng khá vất vả. Giờ trạm y tế có thêm bác sĩ, tới đây sẽ có máy móc đầy đủ hơn, nên người dân rất phấn khởi, có bệnh là đến khám ngay, không còn ngại việc phải đi xa.

Tăng cường y tế cơ sở, nâng chất lượng chăm sóc sức khỏe người dân

Theo Thông tư số 43/2025/TT-BYT (ngày 15/11/2025) của Bộ Y tế về chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và cơ cấu tổ chức của trạm y tế xã, phường, đặc khu, các trạm y tế là tuyến y tế gần dân nhất, thực hiện chức năng chăm sóc sức khỏe ban đầu cho người dân trên địa bàn.

Điểm mới trong mô hình sau sắp xếp là trạm y tế không chỉ thực hiện nhiệm vụ dự phòng, mà được tăng cường năng lực khám, chữa bệnh ban đầu, quản lý điều trị bệnh mãn tính ngay tại cơ sở, giúp người dân không phải đi xa. Việc Sở Y tế quản lý trực tiếp đến trạm y tế giúp rút ngắn khâu trung gian, nâng cao tính chủ động trong điều hành, phân bổ nhân lực và trang thiết bị kịp thời hơn. Cùng với đó, việc tăng số lượng bác sĩ, đẩy mạnh quản lý sức khỏe điện tử, theo dõi sức khỏe người dân theo hộ gia đình và phát hiện sớm bệnh tật đã tạo chuyển biến rõ nét trong chất lượng chăm sóc sức khỏe ban đầu. Mô hình mới hướng tới mục tiêu lấy người dân làm trung tâm, tăng khả năng tiếp cận dịch vụ y tế chất lượng ngay từ tuyến cơ sở, đồng thời giảm áp lực cho các bệnh viện tuyến trên.

Từ ngày 31/12/2025, các trạm y tế được bàn giao về cho chính quyền địa phương quản lý theo mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, qua đó tăng tính chủ động trong điều hành, gắn công tác chăm sóc sức khỏe nhân dân với nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội tại cơ sở. Việc bàn giao giúp chính quyền địa phương chủ động hơn trong bố trí nguồn lực, phối hợp triển khai các chương trình y tế, phòng chống dịch bệnh, chăm sóc sức khỏe ban đầu cho người dân. Đồng thời, ngành Y tế tiếp tục thực hiện quản lý thống nhất về chuyên môn, bảo đảm hoạt động khám, chữa bệnh, dự phòng và các dịch vụ y tế tại trạm y tế được duy trì ổn định, không gián đoạn, hướng tới mục tiêu nâng cao chất lượng chăm sóc sức khỏe nhân dân ngay từ cơ sở. Từ đó, nâng tỷ lệ người dân đến khám, chữa bệnh tại trạm y tế từ 16% hiện nay lên 20% trong thời gian tới.

Ông Hà Ngọc Tùng, Phó Chủ tịch UBND xã Lương Minh, khẳng định: Khi trạm y tế được bàn giao về địa phương quản lý, chúng tôi chủ động hơn trong việc bố trí nguồn lực, phối hợp triển khai các chương trình chăm sóc sức khỏe. Địa phương cũng cam kết ưu tiên đầu tư cho y tế cơ sở, từng bước hoàn thiện cơ sở vật chất, trang thiết bị, nâng cao chất lượng đội ngũ nhân lực. Qua đó, bảo đảm người dân được tiếp cận dịch vụ y tế ngày càng tốt hơn ngay tại nơi sinh sống.

Sau tái cơ cấu, 13 trung tâm y tế của Quảng Ninh được sắp xếp, tổ chức lại thành 5 bệnh viện đa khoa khu vực, hoạt động theo mô hình vùng, nhằm tối ưu hóa nguồn lực và nâng cao chất lượng khám, chữa bệnh. Các bệnh viện khu vực không chỉ thực hiện chức năng khám, chữa bệnh đa khoa cho người dân trong khu vực phụ trách, mà còn đóng vai trò là cầu nối chuyên môn giữa tuyến tỉnh và tuyến xã.

Theo đó, các bệnh viện khu vực được tăng cường về nhân lực, trang thiết bị và phạm vi kỹ thuật, đủ khả năng xử lý nhiều ca bệnh ngay tại địa phương, hạn chế tình trạng chuyển tuyến không cần thiết. Đồng thời, các đơn vị này có trách nhiệm hỗ trợ chuyên môn cho trạm y tế thông qua đào tạo, chuyển giao kỹ thuật, hội chẩn từ xa, hướng dẫn quản lý bệnh mạn tính và xử lý các tình huống cấp cứu ban đầu.

Việc tổ chức theo mô hình vùng cũng giúp phân bổ lại nguồn lực y tế hợp lý hơn, phát huy hiệu quả hệ thống cơ sở vật chất hiện có, tránh đầu tư dàn trải, đồng thời giảm áp lực cho các bệnh viện tuyến tỉnh. Qua đó, người dân được tiếp cận dịch vụ y tế chất lượng cao hơn ngay tại khu vực sinh sống, rút ngắn thời gian điều trị, giảm chi phí đi lại và góp phần xây dựng hệ thống y tế đồng bộ, liên thông, hoạt động hiệu quả theo hướng tinh gọn, hiện đại và lấy người dân làm trung tâm.

Bác sĩ CKII Bùi Mạnh Hùng, Quyền Giám đốc Sở Y tế, khẳng định: Việc tái cơ cấu hệ thống y tế theo mô hình 2 cấp là bước đi quan trọng nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động toàn ngành. Chúng tôi hướng tới xây dựng hệ thống y tế tinh gọn, hiện đại, lấy người dân làm trung tâm, để mỗi người dân đều được tiếp cận dịch vụ y tế chất lượng ngay từ cơ sở. Cùng với đó, ngành Y tế sẽ tăng cường đào tạo, nâng cao trình độ chuyên môn cho đội ngũ y tế cơ sở; yêu cầu các bệnh viện tuyến trên đẩy mạnh hỗ trợ toàn diện cho tuyến dưới thông qua chuyển giao kỹ thuật, hội chẩn từ xa và "cầm tay chỉ việc". Đồng thời, chúng tôi đặt mục tiêu bảo đảm 100% người dân được quản lý sức khỏe bằng hồ sơ sức khỏe điện tử, 100% người dân được khám sức khỏe định kỳ ít nhất một lần mỗi năm theo tinh thần Nghị quyết 72, qua đó nâng cao hiệu quả chăm sóc, theo dõi và phát hiện sớm bệnh tật ngay từ cơ sở.

Nghị quyết số 72-NQ/TW (ngày 9/9/2025) của Bộ Chính trị về tiếp tục đổi mới, hoàn thiện và nâng cao hiệu quả hoạt động của hệ thống y tế trong tình hình mới là định hướng quan trọng nhằm tiếp tục đổi mới, hoàn thiện và nâng cao hiệu quả hoạt động của hệ thống y tế trong tình hình mới, hướng tới mục tiêu bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe nhân dân một cách toàn diện.

Nghị quyết nhấn mạnh việc xây dựng hệ thống y tế công bằng, chất lượng, hiệu quả và bền vững, lấy người dân làm trung tâm phục vụ. Trong đó, y tế cơ sở và y tế dự phòng được xác định là nền tảng, giữ vai trò then chốt trong chăm sóc sức khỏe ban đầu và phòng, chống dịch bệnh. Nghị quyết cũng yêu cầu tổ chức lại hệ thống y tế theo hướng tinh gọn, nâng cao năng lực quản lý, phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao và đẩy mạnh ứng dụng KHCN trong khám, chữa bệnh. Đồng thời, tăng cường phân cấp, phân quyền gắn với trách nhiệm, bảo đảm người dân được tiếp cận dịch vụ y tế chất lượng ngay tại địa phương.

Việc triển khai Nghị quyết 72 đang tạo cơ sở quan trọng để các địa phương, trong đó có Quảng Ninh, chủ động đổi mới mô hình tổ chức, nâng cao chất lượng dịch vụ y tế và đáp ứng tốt hơn nhu cầu chăm sóc sức khỏe của nhân dân trong giai đoạn mới, tương tự như mục tiêu đã được xác định tại Nghị quyết Đại hội Đảng bộ tỉnh lần thứ XVI.

Giai đoạn 2026-2030, công tác y tế chuyển sang ưu tiên phòng bệnh; nâng cao năng lực y tế cơ sở; lấy người dân làm trung tâm, hướng tới công bằng trong chăm sóc sức khỏe. Là địa phương tiên phong trong sắp xếp lại hệ thống y tế, Quảng Ninh cũng đang xây dựng kế hoạch đầu tư đồng bộ cho phát triển y tế, đóng góp chung vào mục tiêu xây dựng hệ thống y tế công bằng, chất lượng, hiệu quả, bền vững của toàn quốc.

Link gốc: Tinh gọn để nâng cao chất lượng chăm sóc sức khỏe nhân dân

Ngọc Khôi - Báo Quảng Ninh