Quy trình xử lý tin giả, tin sai sự thật

Nghị định số 328/2026/NĐ-CP do Chính phủ ban hành ngày 19/08/2026 quy định chi tiết về công tác phòng, chống tin giả, tin sai sự thật gồm 4 chương, 24 điều quy định các nội dung sau:

1. Phân loại tin giả, tin sai sự thật, nguyên tắc, quản lý nhà nước, hợp tác quốc tế phòng, chống tin giả, tin sai sự thật.

2. Quy trình xử lý tin giả, tin sai sự thật; một số biện pháp phòng, chống tin giả, tin sai sự thật.

3. Thẩm quyền, trách nhiệm của các bộ, cơ quan ngang bộ, Ủy ban nhân dân các cấp và các tổ chức, cá nhân có liên quan trong phòng, chống tin giả, tin sai sự thật.

Đối tượng áp dụng gồm:

1. Cơ quan, tổ chức, cá nhân Việt Nam.

2. Người gốc Việt Nam chưa xác định được quốc tịch đang sinh sống tại Việt Nam.

3. Tổ chức quốc tế, tổ chức nước ngoài có hoạt động tại Việt Nam, người nước ngoài cư trú tại Việt Nam; tổ chức, doanh nghiệp cung cấp dịch vụ viễn thông, dịch vụ Internet, mạng xã hội và thông tin xuyên biên giới hoạt động trên lãnh thổ Việt Nam hoặc cung cấp dịch vụ cho tổ chức, cá nhân Việt Nam.

4. Cơ quan, tổ chức, cá nhân nước ngoài liên quan đến vi phạm pháp luật về tin giả, tin sai sự thật ảnh hưởng quyền, lợi ích hợp pháp của cá nhân, tổ chức, nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam, trừ trường hợp điều ước quốc tế mà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam là thành viên có quy định khác.

Phân loại tin giả, tin sai sự thật

Tin giả, tin sai sự thật theo Nghị định này được phân loại như sau:

1. Phân loại theo độ nguy hại gồm:

a) Tin giả, tin sai sự thật gây hậu quả hoặc có nguy cơ gây hậu quả đặc biệt nghiêm trọng gồm các thông tin tác động tiêu cực trên quy mô lớn đến an ninh quốc gia, quốc phòng, đối ngoại, trật tự, an toàn xã hội; xâm hại đến uy tín của Đảng, Nhà nước; uy tín, danh dự của lãnh đạo cấp cao của Đảng, Nhà nước; hoặc có khả năng gây khủng hoảng truyền thông, kích động bạo loạn, gây hoang mang sâu sắc trong dư luận xã hội;

b) Tin giả, tin sai sự thật nguy hại bao gồm thông tin tác động trong phạm vi hẹp, xâm hại trực tiếp đến uy tín, danh dự, nhân phẩm, quyền và lợi ích hợp pháp của cơ quan, tổ chức, cá nhân cụ thể.

2. Phân loại theo pháp luật về tiếp cận thông tin gồm:

a) Tin giả, tin sai sự thật có chứa thông tin công dân không được tiếp cận;

b) Tin giả, tin sai sự thật có chứa thông tin công dân được tiếp cận có điều kiện;

c) Tin giả, tin sai sự thật có chứa thông tin công dân được tiếp cận.

Theo Điều 8 Nghị định 328/2026/NĐ-CP, quy trình xử lý tin giả, tin sai sự thật được thực hiện qua 6 bước cụ thể như sau:

Bước 1: Phát hiện thông tin có dấu hiệu giả, sai sự thật

Thông tin được phát hiện qua các kênh:

• Phản ánh, tố giác từ cá nhân, cơ quan, tổ chức hoặc nạn nhân/tổ chức bị ảnh hưởng.
• Hoạt động giám sát, rà soát của cơ quan chức năng có thẩm quyền.
• Cảnh báo, rà soát từ các doanh nghiệp cung cấp dịch vụ Internet, mạng xã hội, dịch vụ viễn thông hoặc dịch vụ xuyên biên giới.
• Yêu cầu kiểm chứng do các Bộ, ngành, UBND các cấp chuyển đến.

Bước 2: Kiểm chứng, xác minh, làm rõ thông tin

• Phân loại: Tiến hành phân loại theo độ nguy hại để ưu tiên xử lý (đặc biệt ưu tiên kiểm chứng ngay các tin giả gây hậu quả hoặc có nguy cơ gây hậu quả đặc biệt nghiêm trọng).
• Xác minh: Xác định danh tính cá nhân, tổ chức phát ngôn, sáng tác, lưu trữ, đăng tải, chia sẻ thông tin; nếu không xác định được danh tính thì phối hợp với Bộ Công an để xác minh.
• Kết luận: Đưa ra kết luận xác thực là tin giả, không phải tin giả hoặc không đủ điều kiện xác thực, đồng thời kết luận về cá nhân, tổ chức vi phạm.
• Hiển thị trạng thái: Trong thời gian xác minh, thông tin được hiển thị trạng thái "Đang xử lý" trên cổng thông tin điện tử của cơ quan kiểm chứng và chuyển thành "Đã hoàn thành xử lý" sau khi kết thúc.

Bước 3: Gắn nhãn tin giả, tin sai sự thật

• Thời hạn: Cơ quan chức năng phải thực hiện gắn nhãn trong vòng 24 giờ kể từ khi có kết luận kiểm chứng.
• Hình thức: Đánh dấu, hiển thị cảnh báo bằng ký hiệu, biểu tượng hoặc dòng chữ "TIN GIẢ, TIN SAI SỰ THẬT" trên nội dung thông tin.
• Mở rộng ngăn chặn: Yêu cầu các doanh nghiệp mạng xã hội, Internet rà soát và ngăn chặn các nội dung tương tự xuất hiện trên nền tảng.

Bước 4: Công bố, cảnh báo tin giả, tin sai sự thật

• Kênh công bố: Công khai trên Cổng thông tin điện tử của cơ quan chức năng, ứng dụng VNeID, phương tiện truyền thông đại chúng hoặc gửi trực tiếp đến nơi cư trú/làm việc của đối tượng vi phạm và nơi bị ảnh hưởng.
• Thời gian thực hiện:

+ Đối với tin giả nguy hại đặc biệt nghiêm trọng: Tiến hành công bố ngay sau khi gắn nhãn.

+ Đối với các loại tin giả khác: Tiến hành công bố, cảnh báo trong thời hạn 12 giờ làm việc kể từ khi gắn nhãn.

Bước 5: Ngăn chặn, gỡ bỏ tin giả, tin sai sự thật

• Cơ quan chức năng triển khai các biện pháp kỹ thuật và pháp lý để ngăn chặn, gỡ bỏ nội dung vi phạm.
• Yêu cầu các cơ quan báo chí, doanh nghiệp cung cấp dịch vụ Internet, mạng xã hội, dịch vụ xuyên biên giới gỡ bỏ thông tin và không cho phép đăng tải, chia sẻ, phát tán thêm.

Bước 6: Áp dụng các hình thức xử lý

• Nếu thông tin có dấu hiệu tội phạm, chuyển ngay hồ sơ, tài liệu sang cơ quan có thẩm quyền tiến hành tố tụng hình sự.
• Trường hợp chưa đến mức xử lý hình sự, áp dụng các hình thức xử lý vi phạm hành chính hoặc các biện pháp chế tài khác theo quy định pháp luật.